Zodra de eerste appels van de bomen beginnen te vallen, weet ik wat me te doen staat: de ontsapper wordt van de plank gehaald! Hiermee tover je in een mum van tijd een hele berg imperfecte appels om in heerlijk, appelsap. Niet alleen handig om appels te verwerken die je liever niet uit het vuistje eet, maar ook ontzettend lekker – warm of koud.
In deze blog deel ik hoe je zelf aan de slag gaat met een ontsapper, welke appels (en andere vruchten) je kunt gebruiken en hoe je het sap lang kunt bewaren.
Van afval tot lekkernij
Valappels of aangevreten appels belanden vaak op de composthoop. Lekker voor de beestjes, maar eigenlijk kan je er nog heel wat lekkere dingen mee maken. Sap, gelei, moes. Snij rotte en aangevreten plekjes weg en ga er mee aan de slag. De schillen of resten kunnen achteraf nog steeds bij de compost. Zo hebben de insecten ook nog wat, maar wel nadat jij nog iets lekkers hebt voor de voorraad.
Meer inspiratie en de links naar andere recepten, kan je onder het recept terugvinden.
Wat is een ontsapper?
Een ontsapper – ook wel sapstomer genoemd – is een grote pan die bestaat uit drie lagen:
- onderaan zit een waterreservoir,
- in het midden een opvangbak voor het sap,
- en bovenaan een vergiet voor het fruit.
Als het water onderin kookt, ontstaat er stoom die het fruit zacht maakt waardoor het sap vrijkomt. Dat sap wordt netjes opgevangen in het midden van de pan en kan via een slangetje worden afgetapt. Super handig én efficiënt!
Het sap dat je hiermee maakt wordt vaak ‘appeldiksap’ genoemd – het smaakt wat anders dan dan geperst sap, maar is ook erg lekker en je kan het ook warm drinken.
Welke appels zijn geschikt?
Het korte antwoord: alle appels! Maar sommige zijn natuurlijk beter dan andere, afhankelijk van de smaak die je zoekt. Zelf gebruik ik vooral valappels, melige appels of exemplaren die zijn aangevreten door vogels of insecten. Zolang je de rotte plekken wegsnijdt, zijn ze nog prima te gebruiken.
Tip: combineer verschillende soorten appels voor een rijkere smaak. Zoete rassen en een paar zuurdere of licht onrijpe appels zorgen samen voor een mooi gebalanceerd sap.

Variëren met ander fruit
Appelsap is heerlijk op zich, maar je kunt er ook leuke combinaties mee maken:
- Appel-kersensap: gebruik zo’n 20% kersen (bij zure kersen iets minder, of voeg wat extra suiker toe).
- Appel-perensap: vervang een kwart van de appels door rijpe peren.
- Appel-bessensap: met 10% rode of zwarte bessen krijg je een lekker fris sap – voeg eventueel een beetje suiker toe.
- Ook frambozen of pruimen zijn verrassend lekker in combinatie met appel.
Warme winterdrank met kruiden
Appeldiksap is niet alleen lekker als dorstlesser, het is ook een heerlijke basis voor een warme winterdrank. Denk aan:
- 1 theelepel kaneel of gember per liter sap
- een steranijs voor een kruidige toets
- eventueel een schijfje sinaasappel of een paar kruidnagels
Perfect om op te warmen na een herfstwandeling!
Recept: Appelsap maken met de ontsapper
Ingrediënten:
Voor 3 à 4 liter sap
- 4 kilo appels
- 2 liter water
- Suiker naar smaak
Benodigdheden:
- Ontsapper
- Gesteriliseerde flessen of bokalen
- Eventueel een vergiet en kaasdoek als je geen ontsapper hebt
Zo maak je het:
- Voorbereiding
Vul het onderste deel van de ontsapper met het water. Bouw de pan verder op zoals aangegeven in de gebruiksaanwijzing. Sluit het aftapslangetje goed af met een klem. - Appels klaarmaken
Verwijder rotte plekken en snijd de appels in stukken. Schillen is niet nodig. Doe de stukken in het bovenste vergietgedeelte. - Verwarmen
Zet de ontsapper op middelhoog vuur. Zodra het water kookt, komt der stoom en en begint het sap te stromen. Zet het deksel goed op de pan. - Laat het stomen
Laat de ontsapper 1,5 uur zijn werk doen. Controleer tussendoor of het water niet verdampt is. Het sap wordt opgevangen in de middelste pan. Komt er meer sap vrij dan dat er plaats is in de opvangbak, begin dan wat eerder met de volgende stappen. - Flessen steriliseren
Steriliseer de flessen bij voorkeur in de oven. Je kunt ze ook wecken na het afvullen, of het sap gewoon in de koelkast bewaren voor kort gebruik. - Suiker toevoegen en bottelen
Proef het sap en voeg eventueel suiker toe – tot zo’n 50 gram per liter, afhankelijk van je appels, proeven is de boodschap! Giet het sap in de flessen via het darmpje, sluit goed af en bewaar.



Tip: sap langer bewaren
Wil je het appelsap langer bewaren en heb je geen gesteriliseerde flessen gebruikt? Dan raad ik aan om het sap na het afvullen te wecken. Hoe je dat doet, lees je in mijn blogpost over sap en siroop wecken.
Appels verwerken zonder verspilling
Bij het maken van sap in een ontsapper worden de ontsapte appels vaak weggegooid, maar eigenlijk kan je daar ook nog een lekkere moes van maken. Wil je de moes nog gebruiken? Schil dan de appels en verwijder de klokhuizen voor je ze in de ontsapper doet. Heb je meer appelmoes dan dat je in één keer op kan? Dan kan je dit wecken.
Appelsap maken met de ontsapper vindt ik één van de leukste manieren om het meeste uit de oogst te halen. Vooral valappels of appels met kleine beschadigingen zijn zo nog perfect bruikbaar. En zeg nu zelf – wat is er gezelliger dan een zelfgemaakt glas warme appeldiksap tijdens een koude dag?
Nog inspiratie voor het verwerken van appels met een klein (of groot) defect?
Probeer één van deze recepten:











